5746 SAYILI AR-GE İSTİSNA UYGULAMALARI.

5746 Sayılı Ar-Ge İstisna Uygulamaları

5746 Sayılı Ar-Ge Kanunu Kapsamında Uygulanan Ar-Ge Muhasebesi, Sgk, Vergi Ve Kazanç İstisna Uygulamaları


Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’na bağlı TÜBİTAK ile TOBB arasında imzalanan protokol ile şirket kuruluşunda ödenen harç tutarları istisna kapsamına alınmıştır. Girişimciler bu destek sayesinde Tübitak ile sözleşme imzalamak üzere şirket kuruluşlarını yaparken şirketin tescil ve ilanı aşamasında ortalama 1.100,00 TL harç ödememektedirler.
Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nca uygulanan bu indirim ilk olarak 2015 yılı çağrısı kapsamında 2016 yılında şirketlerini kuran Tübitak BİGG girişimcileri içinde uygulanmış olup indirim uygulaması devam etmektedir.

Destek sözleşmesi süresince Ar-Ge projelerinde çalışan Ar-Ge ve destek personelinin; bu çalışmaları karşılığında elde ettikleri ücretlerine uygulanmaktadır.
Doktoralı olanlar ile temel bilimler alanında yüksek lisans derecesine sahip olanlar için %95
yüksek lisansı olanlar ile temel bilimler alanında lisans derecesine sahip olanlar için %90’ı, diğerleri için ise % 80 gelir vergisinden müstesnadır.
Bahsedilen temel bilimler ise yükseköğretim kurumlarının matematik, fizik, kimya ve biyoloji programlarıdır. İlgili istisna Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde (TEKNOPARK ) yer alan şirketlerin bölge içinde çalışan arge ve destek personelinin bu görevleri ile ilgili ücretlerinin tamamı (%100’ü) 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Kanunu kapsamında gelir vergisinden müstesnadır.
Örnek uygulamalar ve tebliğin içeriği aşağıda yer almaktadır.
Tübitak, ödeyeceği toplam maliyet rakamının teşvikler düşülerek hesaplanmasını şart koşmaktadır. Bu nedenle Tübitak projelerinde gelir vergisinden istisna edilen rakamın şirkete bırakılması gerekir. Aksi halde Tübitak bu rakamı kestiği için şirkete kasasından çıkan ilave maliyet demek olur.

5746 sayılı Ar-Ge Kanunu “her türlü ar-ge ve yenilik faaliyetleri ile ilgili olarak düzenlenen kağıtlardan damga vergisi alınmaz” denilmektedir. Bu istisna, doğrudan projenizle ilgili konulardadır. Projeniz kapsamında imzalanan sözleşmelerde ve proje kapsamında görevlendirilen personeller için ödenen ücretlerde damga vergisi %100 oranında istisna edilmiştir.
Damga vergisi istisnası 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Kanunu kapsamında yer alan şirketlerin bünyesinde çalışan arge ve destek personelinin bu görevleri ile ilgili ücretleri de damga vergisinden % 100 oranında müstesnadır.

5746 sayılı Ar-Ge Kanununda “Kamu personeli hariç olmak üzere … TÜBİTAK tarafından yürütülen Ar-Ge ve yenilik projeleri ile … teknogirişim sermaye desteklerinden yararlanan işletmelerde çalışan Ar-Ge ve destek personeli … bu çalışmaları karşılığında elde ettikleri ücretleri üzerinden hesaplanan sigorta primi işveren hissesinin yarısı, Maliye Bakanlığı bütçesine konulacak ödenekten karşılanır.” hükümüne yer verilmektedir.
Ar-Ge projesi yapan işletmelerde, Ar-Ge ve destek personelinin sigorta primi işveren hissesinin yalnızca %50′ si ödenmektedir.
Sigorta primi istisnası tüm sigorta priminin %50′ si olarak değil sigorta işveren hissesinin %50′ si içindir.

Aşağıda tüm sigorta prim oranları verilmiştir.
- Sigorta primi işçi hissesi %14
- Sigorta primi işveren hissesi %20,5
- İşsizlik primi işçi hissesi %1
- İşsizlik primi işveren hissesi %2

5746 sayılı kanunda “Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri ile tasarım faaliyetlerinde bulunanların; aldıkları destekler bilançoda özel bir fon hesabında tutulur. Bu fon, vergiye tabi kazancın ve ilgili yılda yapılan Ar-Ge harcaması tutarının tespitinde dikkate alınmaz. Bu fonun, elde edildiği hesap dönemini izleyen beş yıl içinde sermayeye ilâve dışında herhangi bir şekilde başka bir hesaba nakledilmesi veya işletmeden çekilmesi halinde, zamanında tahakkuk ettirilmeyen vergiler ziyaa uğratılmış sayılır.” hükmü yer almaktadır.
Kanun hükmü şunu ifade etmektedir; Destek olarak alınan tutarlar (örneğin Tübitak BİGG Teknogirişim Desteği kapsamında alınan 150.000 TL) işletmenin muhasebe düzeninde bir fon hesabına kaydedilebilir. (549 Özel Fonlar Hesabı). Eğer böyle olmasaydı gelir kaydedilmesi gerekecekti. Bu ise alınan hibenin vergiye tabi olması sonucunu doğurur ve sermaye desteğinin %20 si kadar kurumlar vergisi ödenmesi anlamına gelir.
Fon hesabına kaydedilen bu tutarlar takip eden 5 yıl içinde sermayeye ilave edilmek zorundadır. Aksi halde yine, alınan destek rakamı üzerinden cezasıyla beraber vergi ödenmek zorunda kalınacaktır.

5746 sayılı Ar-Ge kanununda; “….işletmeleri bünyesinde gerçekleştirdikleri münhasıran yeni teknoloji ve bilgi arayışına yönelik araştırma ve geliştirme harcamaları tutarının %100’ü, …kazancın tespitinde indirim konusu yapılır. Ayrıca bu harcamalar, …aktifleştirilmek suretiyle amortisman yoluyla itfa edilir, bir iktisadi kıymet oluşmaması hâlinde ise doğrudan gider yazılır. Kazancın yetersiz olması nedeniyle ilgili vergilendirme döneminde indirim konusu yapılamayan tutar, sonraki vergilendirme dönemlerine devredilir.” denilmektedir.
Bu kanun hükümleri şunları ifade etmektedir; Proje süresince yapılan Ar-Ge harcamaları hemen giderleştirilmeyip biriken rakam, proje neticesinde ortaya bir iktisadi kıymet çıkması halinde 5 yılda taksitler halinde giderleştirilir. Bir iktisadi kıymet oluşmaması yani projenin başarısız olması halinde ise toptan hepsi birden gider yazılıp kazançtan indirilebilir. Buna ilave olarak işletmenin kendi kaynaklarından yaptığı arge harcaması da “arge indirimi” olarak kazançtan indirilebilir.

5746 sayılı Ar-Ge kanunun da; “Bu Kanun kapsamında yürütülen Ar-Ge, yenilik ve tasarım projeleri ile ilgili araştırmalarda kullanılmak üzere ithal edilen eşya, gümrük vergisi ve her türlü fondan, bu kapsamda düzenlenen kâğıtlar ve yapılan işlemler damga vergisi ve harçtan müstesnadır.” hükmü yer almaktadır.
Görüldüğü gibi arge faaliyetlerinde kullanılmak üzere ithal edilen eşya, gümrük vergisinden istisna edilmiştir.

İLETİŞİM Image

Aklınıza takılan bir sorunuz mu var?

Yardım etmek için buradayız. Bize bir e-posta gönderin veya bizi arayın: